Inkt van Afrikaantjes

Inkt van Afrikaantjes

Goud Gele inkt van Stinkerdjes!

Ik leer jou om zelf inkt te maken van Afrikaantjes! Doe je mee?

Tip: sla deze pagina op onder je bladwijzers, zodat je altijd terug kan keren naar de recepten!

Hieronder volgt een simpel stappenplan: 1-2-3….Inkt

  1. materiaal verzamelen en voorbereiden
  2. hete extractie
  3. modificeren en conserveren

Stap 1 Verzamel materiaal en voorbereiden

Wat heb je nodig:

  • zakjes om materiaal in te doen bij het plukken
  • mesje of schaartje
  • oude kranten als je eerst wilt drogen
  • een paar lege gesteriliseerde jampotten, met deksel ( aub kook je potjes goed uit!! )
  • pan met deksel en roerlepel die je niet meer gebruikt in de keuken
  • water
  • vergiet
  • kaasdoek of nylon panty kous, anders schone theedoek ( pantykous heeft voorkeur)
  • wat alkaliën en zuren om de inkt van kleur te laten veranderen ( ik benoem ze verder op)
  • hele kruidnagels of tijm olie / wintergreen olie
  • gedroogde verfmaterialen kopen? Ik zet wat links helemaal onderaan deze pagina.

Plukken

Wij hebben elk jaar wolken Afrikaantjes in de tuin. Zelfs eetbare en een soort Tagates die 2 meter hoog wordt! Geen grap. Maar dit jaar besloot moeder Natuur iets anders. Alle jong gezaaide Afrikaantjes werden lekker opgegeten door de slakken en diegene die ik nog kon redden, verpieterde op een of andere manier. Geen Afrikaantjes dus ……

Gelukkig hebben wij nog Opa Piet. Met een volkstuin van 400m2.

Voor deze inkt heb je alleen de bloemkoppen nodig. Vers of gedroogd. De regel is simpel. Hoe meer plantmateriaal, hoe meer kleurstof je kunt extraheren. Dus pluk zoveel tot jouw pan voor driekwart gevuld is. Ik gebruik altijd een pan van 3 liter die ik gekocht heb bij de kringloop. Maar een klein pannetje is ook oke.

Geef insecten de kans om uit de bloemen te kruipen. Laat ze een paar uur liggen voor je aan de slag gaat.

Je kunt de bloemknoppen ook beetje bij beetje plukken. En ze drogen. Tot je voldoende hebt om een pan te vullen. Drogen gaat prima op een oude krant of een katoenen lap. Leg ze goed uit elkaar en hussel ze af en toe even, zodat ze aan alle kanten drogen. Droog en donker plekje en met een paar dagen kun je ze dan bijvoorbeeld in een netje bewaren.

Stap 2: Hete extractie, koken

Vul je pan met bloemknoppen en zet ze ruim onder water. Deksel op de pan en op het fornuis.

Afrikaantjes heten niet voor niets Stinkerdjes. Ik raad je sterk aan om buiten te koken op een elektrisch kookstel.

  1. Kook 1 uur op matige temperatuur. We koken geen soep, we extraheren kleurstof. Rustig aan.
  2. Laat nog een uur trekken op zeer lage temperatuur.
  3. Afkoelen.
  4. Afgieten, bloemenwater door een vergiet gieten en opvangen in een bak, eventueel in een lege plastic fles gieten. Koel en droog bewaren tot stap 10.
  5. Gekookte bloemknoppen terug in de pan, nieuw water erbij.
  6. Opnieuw koken voor 1 uur. Na trekken hoeft nu niet meer.
  7. Afkoelen.
  8. Afgieten, bloemenwater door een vergiet gieten en opvangen in een bak, bij de rest in de plastic fles gieten. Koel en droog bewaren tot stap 10.
  9. Dit proces herhaal je tot je geen kleur meer vrij ziet komen in het water. Bloemknoppen goed uitknijpen boven je pan. En in de tuin gooien als mulch of drogen en in zelfgemaakt papier verwerken.

10. Let op! Je gaat nu al je verzamelde bloemenwater laten verdampen. Ik maak veel inkt dus ik heb vaak 3 liter. Maar ik vermoed dat jij minder zult hebben. Giet je bloemenwater in de pan. Lage temperatuur op je kookstel. Zonder deksel. De waterdamp mag eruit.

Langzaam aan ga je het verdampen tot 75% van het water verdwenen is en je een rijk, donker gekleurde vloeistof overhoudt. Het mag best zachtjes koken. Blijf opletten, zeker als je steeds minder water overhoudt.

“…… Mijn Fluitekruid inkt, begin dit jaar, heb ik laten aanbranden. Geen inkt dus. Balen …..”

11. Ingedikt? Af laten koelen. Door de pantykous of kaasdoek gieten om plantdeeltjes eruit te filteren.

12. Nu kun je de Afrikaantjes inkt in je gesteriliseerde flesje of potje gieten. En gaan spelen met ‘modifiers’.

Stap 3 modificeren en conserveren

Je hebt nu een jampotje vol met diep gekleurde basis inkt. Je kunt het zo puur gebruiken, maarrrr…….je kunt ook gaan spelen met wat zuren en alkaliën. Dit is waar de magie begint. De zuurtegraad van de inkt is beïnvloedbaar en kun je met wat simpele huis-tuin-en-keuken ingrediënten omtoveren tot een heus kleuren palet! Hier ontstaat de verwondering.

  • azijn
  • kristal soda
  • aluin
  • baking soda
  • wijnsteenzuur
  • citroensap of citroenzuur
  • potas
  • ijzeroxide of roestwater ( paar mini korreltjes )

Er is nog veel meer te koop of in je kastjes te vinden.

Inkt testen

Verzamel wat kleine borrelglaasjes of eierdopjes. ( leuk uitje naar de kringloopwinkel) In deze glaasjes giet je steeds een eetlepel inkt. En voor elk glaasje neem je een snufje of mespuntje ‘modifier’. Dus in de ene azijn, in de andere……enz. Even doorroeren. Elk glaasje zijn eigen lepeltje of kwastje. De ingrediënten onderling niet mengen.

Van ijzeroxide heb je echt maar een paar mini korreltjes nodig. Gebruik je teveel, dan wordt je inkt zwart. Lijkt leuk, maar een te hoge concentratie ijzer geeft papier vraat. Wees ook alert met je blote handen en ijzeroxide.

Test vellen

Nu heb je wat glaasjes met verschillende inkt testjes. Maak op goed aquarel papier een mooie serie ‘ink swatches’. Doe verschillende testen. Ontdek. Reageert jouw inkt op zuren of op de meer base toevoegingen? De inkt zal reageren op de zuurtegraad van het papier, nog oxideren met de zuurstof uit de lucht en ook nog reageren op de mate van UV licht in je huis. Wat je nat maakt, droogt anders op! Heb geduld. Kijk, observeer, verwonder en neem afstand. Zie het proces ontvouwen. Schouw!

Met de tijd zal de inkt ook nog eens transformeren naar de volgende serie toonwaarden. Niets is vast in de natuur, dus ook onze inkt niet!

Conserveren

Nu je weet welke kleuren je kunt verkrijgen, kies je een paar mooie uit. Neem kleine glazen flesjes, jampotjes om een paar echte inktflesjes van te maken. Wederom, zorg voor gesteriliseerde potjes. Maak zo jouw eigen palet. Giet de inkt in je flesje, voeg je favoriete ‘modifier‘ toe en etiketeer. Om te inkt goed te houden, kun je een paar hele kruidnagels toevoegen. Druppel tijm olie of wintergreen olie doen ook goed! Hoewel ik zelf de olie niet altijd fijn vind werken. Tot slot wat druppels of vlokken Arabische Gom. Deze puur natuur gom verbetert de flow van je inkt en zorgt ervoor dat de inkt beter ‘bij elkaar’ blijft op je papier. 0p 60 ml inkt 10 druppels AG. Bewaar je inkt droog, koel en donker.

Schimmels: En ja…echt waar….het gaat een keer gebeuren dat er een vachtje gaat groeien op je inkt. Nog net geen pootjes… Je kunt de schimmel er gewoon afscheppen. De inkt is verder prima! Kook een nieuw potje uit, voeg nieuwe kruidnagel toe. Geen extra olie meer toevoegen hoor. Dat wordt dat teveel, gaat je inkt op papier beïnvloeden.

Eenmaal op papier zal de inkt niet schimmelen.

Algemene gebruiksaanwijzing Wilde Inkt? Klik hier.

Terug naar Wilde Inkt? Klik hier.

Vragen, ideeën, inspiratie? Kom maar door hoor. Je kunt mij mailen of berichten via Instagram.

En deel vooral je inkt exploraties op Insta. Tag mij of #wilde inkt. Lijkt mij bijzonder leuk om alles te zien

Gedroogde verfmaterialen kopen?

The Dutch Cottage in Zeeland , Meaningful Crafts op Texel, Jacob Hooy in Limmen, Verfmolen de Kat in de Zaan, De Hekserij in IJsselmuiden

NOW GO….AND MAKE SOME INK!

Groetjes uit de tuin! Sonja Tara